Vandaag leerde ik de prieelvogel kennen. Ik zat voor het open raam in mijn kuipstoel, op de achtergrond het gezoem van de A10. (Rustgevend want ik stel me altijd voor dat ik het ruisen van de zee hoor). Daar was hij. Een kraaiachtige vogel afkomstig uit Australië en Nieuw-Guinea. Ik was behoorlijk onder de indruk van deze kleine architect.1) Nigel Spivey schrijft erover in zijn Hoe kunst de wereld maakt (ook als serie uitgezonden bij de BBC).
De mannetjes doen nogal hun best om indruk te maken op de vrouwtjes. Ze maken de meest fantastische bouwwerken. Van rechtopstaande takjes en mossoorten maken ze halfopen prieel-achtige huisjes. Van binnen is het prieel ‘geverfd’ met het sap van gras, essenhout en bessen. Mannetjes die gezegend zijn met een veelkleurige verentooi houden hun prieel sober. De mannetjes die weinig kleurrijk zijn moeten zich meer uitsloven om de vrouwtjes te imponeren. Zij slepen kleurrijke bloemen, schelpen, stukjes glas en plastic naar hun prieel. Ook de zwarte schildjes van kevers worden nauwkeurig gerangschikt in het gewenste patroon.
Vogels Spivey zeggen biologen ‘ […] dat bij de prieelvogel de seksuele signalen van het mannetje in de loop van de evolutie zijn overgegaan van zijn uiterlijke kenmerken naar zijn vermogen een object te presenteren dat hij zelf gemaakt heeft. […] De verleiding om aan zowel het mannetje als het wijfje een zeker gevoel voor esthetiek toe te schrijven is moeilijk te weerstaan.”
Hoe zit dat met de meerkoet? In Sema Bekirovic boek Koet, een aantal jaren geleden verschenen, maakt een meerkoet de meest fantastische creaties met wat hem voor de snavel komt, Niet geheel toevallig want de kunstenaar helpt een handje.
1) Helemaal als je de beroemde aflevering over de vogelsoort bekijkt van de Britse natuurvorser David Attenborough. http://www.youtube.com/watch?v=E1zmfTr2d4c
16/07/2010
